เกษตร/ทำกิน/สัตว์เลี้ยง > สกุ๊ปข่าว/บทความ  :  10 ม.ค. 2560

ชุมชนบุรีรัมย์สยบขยะเหลือ“ศูนย์”

โดย - โต๊ะข่าวเกษตร

          หากไล่เรียงระดับความสำคัญของปัญหาสิ่งแวดล้อม คงไม่มีใครปฏิเสธว่า“ขยะมูลฝอย”เป็นหนึ่งในปัญหาที่สร้างผลกระทบอย่างรุนแรงระดับวิกฤติ ปัจจุบันคนไทยทั่วประเทศผลิตขยะรวมกันเฉลี่ยวันละ 73,560 ตัน หรือปีละ 26.85 ล้านตัน แต่มีขยะที่ถูกนำไปใช้ประโยชน์ใหม่เพียง 4.94 ล้านตัน ส่งไปกำจัดอย่างถูกต้อง 8.34 ล้านตัน

           ที่เหลือกว่า 13 ล้านตัน เป็นขยะที่ถูกกำจัดอย่างไม่ถูกต้องถึง 7.15 ล้านตัน และอีก 6.22 ล้านตัน เป็นขยะตกค้างในพื้นที่ต่างๆ สร้างปัญหาขยะล้นเมือง ก่อให้เกิดทั้งมลพิษ เป็นแหล่งเพาะเชื้อโรคและสารพิษ ที่ย้อนกลับมาทำลายสุขภาพของเราทุกคน นี่จึงถือเป็นความจำเป็นเร่งด่วนที่ประเทศไทยจะต้องดำเนินมาตรการต่างๆ เพื่อรับมือและสกัดกั้นไม่ให้ปัญหาลุกลามเกิดความรุนแรงขึ้นมา

 

ชุมชนบุรีรัมย์สยบขยะเหลือ“ศูนย์”

 

          นายสากล ฐินะกุลอธิบดีกรมส่งเสริมคุณภาพสิ่งแวดล้อม กล่าวว่า ที่ผ่านมา กรมส่งเสริมคุณภาพสิ่งแวดล้อม ได้ขับเคลื่อนแผนงานการจัดการปัญหาขยะมูลฝอยอย่างหลากหลาย โดยเฉพาะการนำแนวคิดการจัดการขยะเหลือศูนย์ หรือ Zero Waste” ภายใต้หลัก 3Rs คือ Reduceการลดปริมาณขยะ Reuseการใช้ซ้ำ และ Recycle การนำกลับมาใช้ใหม่ มาเผยแพร่ให้ชุมชนทั่วประเทศนำไปใช้จัดการขยะ หนึ่งในกิจกรรมสำคัญ คือ โครงการประกวดชุมชนปลอดขยะZero Waste เฉลิมพระเกียรติ 89 พรรษา 89 ชุมชน ปี 2559เป้าหมายสนับสนุนการสร้างความร่วมมือระหว่างชุมชนและองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น (อปท.) ให้มีการจัดการขยะอย่างครบวงจร ภายใต้หลักการมีส่วนร่วมของทุกภาคส่วน

            “โครงการประกวดชุมชนปลอดขยะ Zero Waste เป็นโครงการต่อเนื่องที่ดำเนินการมาตั้งแต่ปี 2549 โดยที่ผ่านมามีชุมชนให้ความสนใจเข้าร่วมจำนวนมาก ขณะที่ในการจัดโครงการครั้งล่าสุดปี 2559 มีชุมชนเข้าร่วม 417 แห่ง โดยผู้ชนะเลิศระดับประเทศประกอบด้วย 1.ประเภทชุมชนขนาดเล็ก ชุมชนโรงพยาบาลค่ายวิภาวดีรังสิต เทศบาลนครสุราษฎร์ธานี 2.ชุมชนขนาดกลาง ชุมชนบ้านหนองสะแกกวนหมู่ที่ 6 เทศบาลตำบลโนนดินแดง จ.บุรีรัมย์ และ 3.ชุมชนขนาดใหญ่ ชุมชนบุลำดวนใต้ เทศบาลเมืองบุรีรัมย์”

 

ชุมชนบุรีรัมย์สยบขยะเหลือ“ศูนย์”

 

            นายสากล กล่าวต่อว่า กรมส่งเสริมคุณภาพสิ่งแวดล้อม วางแผนจัดตั้งชุมชนทั้ง 3 แห่งให้เป็น “ศูนย์เรียนรู้ชุมชนปลอดขยะต้นแบบ”เพื่อเป็นแหล่งเรียนรู้และขยายเครือข่ายการจัดการปัญหาขยะไปยังชุมชนและหน่วยงานอื่นๆ ขณะเดียวกันยังวางแผนนำสื่อมวลชนลงพื้นที่ศึกษาดูงานการจัดการสิ่งแวดล้อมและปัญหาขยะของแต่ละชุมชนที่ได้รับรางวัล เพื่อเป็นสื่อกลางนำข้อมูลเผยแพร่เป็นต้นแบบการเรียนรู้ให้ชุมชนอื่นๆนำไปเป็นแนวทางปรับใช้จัดการปัญหาในท้องถิ่นตัวเองต่อไป โดยเบื้องต้นได้ลงพื้นที่ “ชุมชนบ้านหนองสะแกกวน” และ “ชุมชนบ้านลำดวนใต้”จ.บุรีรัมย์ เมื่อวันที่ 20-21 ธันวาคม 2559 ที่ผ่านมา

            นายสมชัย กอชัยศิริกุล นายกเทศมนตรีเทศบาลตำบลโนนดินแดง อ.โนนดินแดง จ.บุรีรัมย์ กล่าวว่า สิ่งที่ถือเป็นจุดเด่นในการดำเนินงานชุมชนปลอดขยะของ ชุมชนบ้านหนองสะแกกวน หมู่ 6 มีหลายประการ นับตั้งแต่ความมุ่งมั่นตั้งใจของเทศบาลและชาวบ้านในการสร้างชุมชนปลอดขยะ ขณะที่สมาชิกในชุมชนทุกคนก็ให้ความร่วมมือและมีส่วนร่วมอย่างเต็มที่ มีการนำหลัก 3Rs มาประยุกต์เพื่อจัดการขยะมูลฝอย คัดแยกขยะทุกครัวเรือน ชุมชนมีกิจกรรมการลดปริมาณขยะอย่างชัดเจน เช่น ร้านค้าเข้าร่วมกิจกรรมร้านค้าเพิ่ม ทรัพย์ วัดมีส่วนร่วมนำปิ่นโตออกบิณฑบาต อบรมการจัดการขยะอินทรีย์ ขยะประเภทต่างๆ และเชื่อมโยงขยายเครือข่ายไปยังกลุ่มอื่นๆ เช่น โรงเรียน กลุ่มเยาวชน อย่างต่อเนื่อง

 

ชุมชนบุรีรัมย์สยบขยะเหลือ“ศูนย์”

 

            “จากการดำเนินกิจกรรมชุมชนปลอดขยะตั้งแต่ปี 2556 ถึงปัจจุบัน ชาวบ้านในชุมชนมีความรู้ เข้าใจ สามารถนำขยะกลับมาใช้ประโยชน์ได้อย่างมีประสิทธิภาพ แบ่งเป็นขยะอินทรีย์ร้อยละ 48 ขยะรีไซเคิลร้อยละ 20 ขยะทั่วไปร้อยละ 31 อีกทั้งชุมชนยังเป็นแหล่งเรียนรู้การเลี้ยงไส้เดือนกำจัดขยะอินทรีย์ ธนาคารขยะเพิ่มทรัพย์ ศูนย์เศรษฐกิจพอเพียง การปลูกพืชผักจากปุ๋ยมูลไส้เดือน ให้แก่หน่วยงานต่างๆเข้ามาศึกษาดูงาน ที่สำคัญเป็นแบบอย่างให้ชุมชนใกล้เคียงพัฒนาชุมชนของตัวเองให้เป็นชุมชนปลอดขยะด้วย”นายสมชัย กล่าว

            ด้าน นายยุทธชัย พงศ์พณิช รองนายกเทศมนตรีเมืองบุรีรัมย์ เปิดเผยว่า โครงการชุมชนปลอดขยะของชุมชนบุลำดวนใต้ มีสมาชิกเข้าร่วม 394 หลังคาเรือน จาก 484 หลังคาเรือน สมาชิกมีการคัดแยกขยะรีไซเคิลขายทุกครัวเรือน อย่างไรก็ตามด้วยความที่ชุมชนเป็นชุมชนขนาดใหญ่ในบริบทของชุมชนเมือง จึงทำให้มีกิจกรรมที่หลากหลาย โดยเครือข่ายที่เป็นกำลังหลักจัดการปัญหาขยะ คือ เครือข่ายหอพัก เช่น “หอพักรุ่งโรจน์” ที่ผู้พักอาศัยต้องยอมรับข้อปฏิบัติร่วมกันในการจัดการขยะ คัดแยกขยะอินทรีย์ไปทำปุ๋ยหมัก น้ำชีวภาพ, “กรีนสมายล์ อพาร์ทเมนท์” เป็นหอพักต้นแบบโครงการหอพักสีเขียว มีการจัดการสิ่งแวดล้อม น้ำเสีย ขยะ สร้างพื้นที่สีเขียว และปลูกพืชสวนครัวนำไปประกอบอาหารได้ เป็นต้น

 

ชุมชนบุรีรัมย์สยบขยะเหลือ“ศูนย์”

 

            นอกจากนี้ยังมีเครือข่ายที่โดดเด่นอีกกลุ่มหนึ่ง คือ เครือข่ายร้านค้าริมฟุตบาทหรือร้านค้ารถเข็น ซึ่งเข้าร่วมโครงการร้านค้าปลอดโฟม โดยแม่ค้าจะช่วยหยุดผลิตขยะประเภทโฟมโดยลด ละ เลิก การให้บริการกล่องโฟมกับลูกค้า เพื่อลดความเสี่ยงต่อผู้บริโภค ขณะเดียวกันยังได้รับการสนับสนุนจากภาคส่วนต่างๆ เช่น โรงเรียนเทศบาล 3 ซึ่งเป็นโรงเรียนที่ตั้งอยู่ในพื้นที่ชุมชน สำนักงานทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม และสำนักสิ่งแวดล้อมภาคที่ 11 มหาวิทยาราชภัฏบุรีรัมย์ วิทยาลัยเทคนิคบุรีรัมย์ และ กศน.บุรีรัมย์ ที่ต่างล้วนยื่นมือเข้ามาสนับสนุนทำให้การจัดการปัญหาขยะในชุมชนเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพ

          จากตัวอย่างการดำเนินงานจัดการขยะของทั้ง 2 ชุมชน ได้สะท้อนให้เห็นเป็นอย่างดีถึงผลสัมฤทธิ์ของกระบวนการสร้างความร่วมมือและการมีส่วนร่วมของคนในชุมชน จึงควรอย่างยิ่งที่ทุกฝ่ายจะหยิบมาเป็นบทเรียนเพื่อ “สานต่อ” ให้เกิดความยั่งยืนในการจัดการปัญหาขยะให้กับชุมชนของเราเองต่อไป

 

 

                                      

 

 


เปิดอ่าน